Ο κλάδος της κτηνοτροφίας αποτελεί έναν από τους πλέον πληττόμενους τα τελευταία
χρόνια, ενώ τα «χτυπήματα» που έχουν δεχθεί, ιδιαίτερα τους τελευταίους μήνες, οι
επαγγελματίες του πρωτογενούς τομέα δεν έχουν… τελειωμό. Η εκτόξευση του κόστους
παραγωγής για τις κτηνοτροφικές εκμεταλλεύσεις, λόγω της ακρίβειας, της ενεργειακής κρίσης και της συνολικής αύξησης των δαπανών, έχει δημιουργήσει ασφυκτικές συνθήκες.
Σε αυτό το ήδη επιβαρυμένο περιβάλλον, η ευλογιά των αιγοπροβάτων και ο αφθώδης
πυρετός ήρθαν να επιδεινώσουν ακόμη περισσότερο την κατάσταση, οδηγώντας μια μεγάλη
μερίδα κτηνοτρόφων σε αδιέξοδο. Παράλληλα, ιδιαίτερα αρνητικό αποτύπωμα αφήνουν οι
καθυστερήσεις στις πληρωμές, στην καταβολή επιδοτήσεων και το «ψαλίδισμα» των
παροχών, τη στιγμή που οι επαγγελματικές και οικογενειακές υποχρεώσεις των παραγωγών
«τρέχουν». Το «κερασάκι στην τούρτα» αποτέλεσε το σκάνδαλο στον ΟΠΕΚΕΠΕ, με τον
πακτωλό χρημάτων που κατευθύνθηκε, μέσω παράνομων επιδοτήσεων, σε «λάθος» τσέπες,
στερώντας πολύτιμα ευρωπαϊκά κονδύλια από όσους τα δικαιούνται μέσα από τον
καθημερινό αγώνα στις κτηνοτροφικές μονάδες και στους αγρούς.
Υπό αυτές τις συνθήκες, το φετινό Πάσχα διαμορφώνεται ως ένα από τα δυσκολότερα των
τελευταίων δεκαετιών, με τους κτηνοτρόφους να περιγράφουν με ιδιαίτερα μελανά χρώματα
την κατάσταση που βιώνουν, ζητώντας να δοθεί –επιτέλους- η απαραίτητη σημασία και
στήριξη στον πρωτογενή τομέα και στους ανθρώπους του. Στο staging.1voice.gr/ μίλησε η γενική γραμματέας του Κτηνοτροφικού Συλλόγου Περιφέρειας Αττικής, κα Μάγδα Κοντογιάννη.
Συνέντευξη στη Ρία Κυριακίδου
Πώς διαμορφώνεται, κυρία Κοντογιάννη, η κατάσταση φέτος ενόψει Πάσχα για τους κτηνοτρόφους; Καταρχάς, υπάρχει επάρκεια σε αμνοερίφια;
Άλλο είναι να υπάρχουν αμνοερίφια και άλλο να υπάρχουν διαθέσιμα αμνοερίφια. Η αγορά
της Ανάστασης απαιτεί 400.000-500.000 αμνοερίφια. Θανατώθηκαν περίπου 500.000
αιγοπρόβατα, άλλα παραγωγικά και άλλα αμνοερίφια. Το πρόβλημα δεν είναι αν υπάρχουν,
αλλά το πρόβλημα είναι οι διαδικασίες διάθεσής τους στην αγορά. Για παράδειγμα, απαιτείται πιστοποιητικό εργαστηρίου, όμως υπάρχουν μόνο δύο εργαστήρια και χρειάζονται
περίπου μία εβδομάδα για να απαντήσουν, εφόσον έχουν σειρά. Επιπλέον, πρέπει να υπάρχει διαθεσιμότητα στο τοπικό σφαγείο, όπου ήδη λένε ότι οι ημερομηνίες έχουν καλυφθεί. Συνεπώς, οι κτηνοτρόφοι έχουν επάρκεια σε αμνοερίφια, αλλά μάλλον θα τους μείνουν στα μαντριά!
Σε ποιο βαθμό έχουν πλήξει την κτηνοτροφική παραγωγή η ευλογιά και ο αφθώδης
πυρετός; Και τι ισχύει με τις αποζημιώσεις των παραγωγών;
Η ευλογιά και ο αφθώδης πυρετός αφαίρεσαν μεγάλο δυναμικό. Αλλά, το πραγματικό
πρόβλημα είναι η επιστροφή των κτηνοτρόφων στην παραγωγή. Εκτιμάται ότι θα χρειαστούν πάνω από 2 χρόνια για την πλήρη επαναφορά στην παραγωγή (απολύμανση, απόκτηση νέων παραγωγικών ζώων και πρώτη γέννα, ώστε να υπάρξει ξανά παραγωγή γάλακτος και κρέατος), με την προϋπόθεση με την προϋπόθεση της μη εγκατάλειψης του επαγγέλματος ή/και της επάρκειας των αποζημιώσεων.
Η αναποτελεσματικότητα- ανικανότητα της Δημόσιας Διοίκησης να ανταποκριθεί στον ρόλο
της και να στηρίξει την ελληνική παραγωγή φθάνει στα όρια της εγκληματικής
συμπεριφοράς. Οι αποζημιώσεις, όσο τεκμηριωμένες και αν είναι, δεν έρχονται έγκαιρα και
καταστρέφουν τους κτηνοτρόφους.
Παρατηρούνται φαινόμενα «ελληνοποιήσεων»; Πώς επηρεάζουν αυτά τον κλάδο σας και τον καταναλωτή;
Οι ελληνοποιήσεις βασίζονται στις ψευδείς δηλώσεις εκτροφής των κτηνοτρόφων, σε
σύμπραξη με δημόσιους κακούς συμπράττοντες λειτουργούς. Με εκτιμώμενες 7.500.000
ανύπαρκτες επιδοτούμενες εγγραφές, υπάρχουν περιθώρια για περίπου 7.500.000
ελληνοποιήσεις, σε υποκατάσταση των ανύπαρκτων επιδοτούμενων αιγοπροβάτων. Το
έγκλημα έχει πολλαπλασιαστικά καταστροφικά αποτελέσματα.
Οι τιμές για τον παραγωγό, ειδικά ενόψει Πάσχα, είναι ικανοποιητικές ή όχι;
Ανταποκρίνονται στο αυξημένο κόστος;
Η ελληνική κτηνοτροφία πρέπει να είναι μετακινούμενη, βάσει του ξηροθερμικού μας
κλίματος και του αναγλύφου του εδάφους της χώρας μας. Η απαράδεκτα επιβληθείσα
«βιομηχανική» σταβλισμένη κτηνοτροφία, από τεχνοκράτες δημόσιους υπαλλήλους, έχει
εκτινάξει το κόστος εκτροφής. Οι τιμές που ακούστηκαν δεν καλύπτουν το κόστος της
εξαναγκασμένης σταβλισμένης εκτροφής.
Τα αμνοερίφια σε τι τιμές θα φτάσουν στον καταναλωτή; Και τι φταίει για αυτό;
Σήμερα οι τιμές, εφόσον μπορούν να διατεθούν αμνοερίφια, είναι 8,5€ το κιλό για το σφάγιο
στον παραγωγό. Ήδη νοθεύθηκε με την αφαίρεση από το βάρος του σφαγίου των εντοσθίων, για λόγους υγείας, ανάλογα με την απόφαση του οικείου δημόσιου κτηνιάτρου. Στο κόστος προστίθενται μεταφορικά, ψυγεία, εκφορτώσεις, ΦΠΑ, απολυμάνσεις, βιοασφάλεια (πολλές βιοασφάλειες κ.λ.π.), κεφαλάκι (;). Πιθανόν η τιμή λιανικής να προσεγγίσει τα 20€/κιλό στα κομμάτια κρέατος, αλλά οι προβλέψεις είναι απολύτως επικίνδυνες και πολυπαραγοντικές… Υπάρχει πρόβλημα με τα εντόσθια; Υπάρχει οδηγία για μη διάθεσή τους, χωρίς αντίστοιχη αποζημίωση για τους κτηνοτρόφους;
Δεν ακούσαμε για πρόβλεψη αποζημίωσης για τα εντόσθια.
Ποια είναι τα βασικά προβλήματα που αντιμετωπίζετε, ως κτηνοτρόφοι, αυτή την
περίοδο;
Από βοσκοί (τσοπαναραίοι)-φροντιστές της φύσης, καταντήσαμε τροφοδότες «μηχανών»
(πρόβατα και κατσίκες) παραγωγής γάλακτος και κρέατος, με εισαγόμενες ή/και
επεξεργασμένες τροφές. Όλα «παρά φύση», με αυξημένο κόστος, με αμφιλεγόμενη ποιότητα και με ισχυρό αντίλογο περιβαλλοντικού αποτυπώματος… Μας εξωθούν συστηματικά να γίνουμε από φροντιστές του τοπικού περιβάλλοντος, σε γρανάζια μιας μακράς εφοδιαστικής αλυσίδας που απλά θα εξυπηρετεί την κερδοσκοπική ιδιωτική οικονομία, καταστρέφοντας τόσο το τοπικό περιβάλλον όσο και τον τρόπο ζωής μας. Και αυτά είναι τα σημαντικά.
Πώς έχει αλλάξει το μέγεθος της ελληνικής κτηνοτροφίας τα τελευταία χρόνια; Υπάρχει συρρίκνωση;
Ναι, η κτηνοτροφία στην Ελλάδα συρρικνώνεται συνεχώς τα τελευταία χρόνια. Συνεχώς
χάνουμε φίλους και συνεργάτες από το επάγγελμα. Άλλοι εγκαταλείπουν. Άλλοι
αυτοκτονούν. Άλλοι δεν συνεχίζουν τα παιδιά τους…
Το απαράδεκτο κοινωνικό bullying εις βάρος των κτηνοτρόφων θα καταστήσει την ελληνική
κοινωνία «ανάπηρη» και «ανισόρροπη»… Οι τεχνητές τσιμεντουπόλεις απαιτούν επαρκές
και υγιές φυσικό περιβάλλον για να επιζήσουν. Τώρα τελευταία, η ΕΕ και πολλοί φορείς
προσπαθούν να «πρασινίσουν» τις τσιμεντουπόλεις. «Πράσινο» δεν είναι μόνο οι
«πρασινάδες» (δέντρα και γκαζόν), αλλά συμβιωτικά και το ζωικό βασίλειο, με city farm,
μικρές φάρμες με παραγωγικά ζώα μέσα στις πόλεις και το τσιμέντο. Η συρρίκνωση της εκτατικής κτηνοτροφίας συντείνει στην υποβάθμιση του φυσικού περιβάλλοντος και στην καταστροφή της υπαίθρου.
Οι νέοι άνθρωποι στρέφονται στην κτηνοτροφία ή την εγκαταλείπουν; Τι βλέπετε στην πράξη;
Την εγκαταλείπουν ή, ακριβέστερα, την αποφεύγουν όσο μπορούν. Άλλα αστικά
επαγγέλματα απαιτούν μόνο γνώσεις. Μερικά απαιτούν και ικανότητες. Η κτηνοτροφία έχει
ανάγκη από επιχειρηματίες με γνώσεις, ικανότητες και κοινωνικές δεξιότητες. Δεν έχουν
όλοι αυτές τις «προδιαγραφές». Οι περισσότεροι μαθαίνουν να προτιμούν να γίνονται
υπάλληλοι. Τα αστικά σχολεία δεν προετοιμάζουν επιχειρηματίες, αλλά υπαλλήλους. Και
δεν υπάρχουν επαρκή αγροτικά σχολεία μαθητείας. Δεν υπάρχουν ευοίωνες προοπτικές.
Τι θα θέλατε να αλλάξει από την πολιτεία για να μπορέσει ο κλάδος να επιβιώσει και να αναπτυχθεί;
Να συμμετέχουμε, οι κτηνοτρόφοι, στη μακροχρόνια ελληνική αγροτική πολιτική. Να
υπάρχουν σταθερές χρήσεις γης για την τοπική ποσοστιαία επισιτιστική αυτάρκεια. Να
δημιουργηθούν επαρκή αγροτικά σχολεία μαθητείας. Να υποστηρίζεται η αγροτική
επιχειρηματικότητα, όπως συμβαίνει σε άλλους κλάδους, όπως συμβαίνει σε όλες τις
επιχειρήσεις στην Ελλάδα με τα Επιμελητήρια. Επίσης, να συμμετέχουμε θεσμικά σε όλες τις
αποφάσεις που μας αφορούν.
Η κτηνοτροφία θεωρείται παραδοσιακά-στερεοτυπικά ένας ανδροκρατούμενος χώρος.
Πώς είναι για μια γυναίκα να βρίσκεται σε αυτό το επάγγελμα; Είναι τελικά η
κτηνοτροφία και… γένους θηλυκού; Εσείς, κυρία Κοντογιάννη, είστε ιδιαίτερα
επιτυχημένη, με πολλές βραβεύσεις και διακρίσεις -όπως, για παράδειγμα, στη φετινή διεθνή αγροτική έκθεση «Agrotica»-, καθώς και με πολλές συνεντεύξεις ακόμη και σε
τηλεοπτικούς σταθμούς της Κίνας!
Χρειάζεται να αποδεικνύω την αξία μου καθημερινά μέσα από σκληρή δουλειά και όχι με
λόγια. Να ξεπερνώ, κάποιες φορές, και τις αντοχές μου! Να βάζω σε προτεραιότητα τις
ανάγκες των ζώων μου, να αντέχω τις καιρικές συνθήκες και τις απώλειες. Να διαχειρίζομαι
καταστάσεις εκτός στάβλου, όπως παρεμβάσεις σε νομοθεσίες, οικονομικές καταστάσεις
κρίσεως κλπ. Όλα αυτά με ψυχικό σθένος και αγώνα για να υπάρχουν τα λιγότερα λάθη.
Οι διακρίσεις και οι βραβεύσεις -όπως για παράδειγμα στην «Agrotica»-, αλλά και η
αναγνώριση ακόμη και από διεθνή μέσα, δεν είναι απλώς προσωπική επιτυχία.
Είναι μια απόδειξη ότι η Ελληνίδα κτηνοτρόφος μπορεί να σταθεί ισάξια στην κοινωνία.
Η εμφάνισή μου στο κρατικό κανάλι της Κίνας ήταν μια εμπειρία για εμένα, όχι προσωπικής
προβολής, αλλά εκπροσώπησης της κτηνοτρόφου της χώρας μας. Ήταν μια ευκαιρία να
δείξουμε ότι η ελληνική ύπαιθρος έχει μέλλον, έχει ανθρώπους με όραμα, και –αυτό- αξίζει
να ακουστεί και εκτός συνόρων!
